АНУ, Канадын худалдааны зөрчил улам хурцдаж, Ерөнхийлөгч Дональд Трамп Канадын нисэх онгоц үйлдвэрлэгч Bombardier компанийн АНУ дахь борлуулалтыг хориглож болзошгүйг мэдэгдлээ.

Трамп есдүгээр сарын 7-нд цахим хуудсаараа дамжуулан Bombardier-ийг АНУ-ын зах зээлд бүтээгдэхүүнээ борлуулахын тулд үйлдвэрлэлийнхээ тодорхой хэсгийг тус улсад явуулах шаардлага тавьсан байна. Тэрбээр Канадын худалдааны бодлогыг АНУ-д шударга бус хандаж байна хэмээн шүүмжилж, тус компанийн бүтээгдэхүүний чанарт ч эргэлзсэн байр суурь илэрхийлжээ.

Трампын мэдэгдэлд Bombardier-ийн орлогын талаас илүү хувь АНУ-ын зах зээлтэй холбоотойг онцолсон бөгөөд тус компани Америкийн худалдан авагч, компани, нисэх буудал, үйлчилгээний салбараас ихээхэн хамааралтай гэж үзсэн байна. Үүний зэрэгцээ Канад улс Америкийн зарим компани, банкны үйл ажиллагаанд саад учруулж байна хэмээн буруутгажээ.

Гэхдээ Трампын мэдэгдлийн дараа Bombardier-ийн АНУ дахь борлуулалтыг ямар хууль, журмаар зогсоох талаар Вашингтоноос тодорхой шийдвэр зарлаагүй байна. Тус компанийн онгоцнууд АНУ-ын зах зээлд хэдийнэ өргөн нэвтэрсэн бөгөөд Bombardier өөрөө АНУ-д үйлдвэрлэл, үйлчилгээний салбартай, олон мянган ажилтантай юм. Мөн компанийн нийлүүлэлтийн сүлжээ Америкийн олон үйлдвэрлэгчтэй холбоотой.

Bombardier өмнө нь ч Трампын дарамтад орж байсан

Энэ нь Трампын Bombardier компанид тавьж буй анхны дарамт биш юм.

2026 оны нэгдүгээр сард Канадын зохицуулагчид Америкийн Gulfstream компанийн шинэ загварын бизнес онгоцуудад шаардлагатай зөвшөөрлийг олгох асуудалтай холбоотойгоор Трамп Bombardier-ийн том оврын бизнес онгоцны гэрчилгээг цуцлах, улмаар 50 хувийн импортын татвар ногдуулах талаар анхааруулж байсан. Гэвч дараа нь Канадын тал Gulfstream-ийн онгоцнуудыг зөвшөөрснөөр тухайн сүрдүүлэг бодит хориг болж хэрэгжээгүй юм.

Харин энэ удаагийн мэдэгдэл нь АНУ, Канадын худалдааны маргаан дахин хурцдаж буй үед гарч байна.

АНУ наймдугаар сарын 22-ноос Канадын тодорхой бараа бүтээгдэхүүнд 50 хүртэл хувийн импортын татвар ногдуулсан бол Канад үүний хариуд АНУ-ын бараанд эсрэг тариф хэрэгжүүлэхээр болсон. Канадын шинэ арга хэмжээ есдүгээр сарын 8-нд хүчин төгөлдөр болж, ойролцоогоор 27.6 тэрбум канад долларын үнэ бүхий Америкийн бараа бүтээгдэхүүнийг хамрах юм.

Нисэхийн салбар худалдааны дайны шинэ талбар болж байна

АНУ, Канадын эдийн засаг олон арван жилийн турш нийлүүлэлтийн сүлжээ, хөрөнгө оруулалт, үйлдвэрлэлээрээ нягт холбогдсон. Тиймээс Bombardier-ийн асуудал нь зөвхөн нэг компанийн зах зээлийн асуудал бус, хоёр улсын худалдааны маргаан хэр гүнзгийрч байгааг харуулах шинэ жишээ болж байна.

Bombardier АНУ-д хэд хэдэн мужид үйлдвэрлэл, үйлчилгээний байгууламжтай бөгөөд Америкийн нийлүүлэгчдээс өргөн хүрээнд бүтээгдэхүүн, эд анги авдаг. Reuters-ийн мэдээлснээр тус компани АНУ-д 3,500 орчим ажилтантай бөгөөд Америкийн нийлүүлэлтийн сүлжээтэй нягт холбогджээ.

Тиймээс Трампын шаардлага хэрэгжсэн тохиолдолд зөвхөн Канадын үйлдвэрлэгчид бус, АНУ-ын ханган нийлүүлэгчид болон нисэхийн салбарын компаниудад ч нөлөөлөх эрсдэлтэй.

Одоогоор Вашингтон Bombardier-ийн борлуулалтыг зогсоох тодорхой механизм зарлаагүй байна. Харин Трампын мэдэгдэл нь Канадын эсрэг худалдааны дарамтыг нэмэгдүүлж, хоёр орны эдийн засгийн харилцаанд шинэ тодорхойгүй байдал бий болголоо.

Ийнхүү АНУ, Канадын худалдааны маргаан тарифын түвшнээс давж, зах зээлд нэвтрэх эрх, үйлдвэрлэлийг аль улсад төвлөрүүлэх вэ гэсэн стратегийн өрсөлдөөн болон өргөжиж байна.